• Βατεσιανή μιμικρία

    Βατεσιανή μιμικρία

    Μία τεράστια σφήκα, όπως θα έλεγε ακόμα και κάποιος με σχετικές γνώσεις πάνω στην φύση, κάθεται αναπαυτικά στα φύλλα μιας βατομουριάς σε ένα ρυάκι του Παρνασσού. Τα φαινόμενα απατούν και πάνω από όλα απομακρύνουν τους θηρευτές της πεταλούδας του είδους Sesia apiformis που είναι στην πραγματικότητα το είδος της φωτογραφίας. Το ζωικό βασίλειο προσφέρει μία πληθώρα από περίπλοκες φυσικές προσαρμογές που σκοπό έχουν την επιβίωση των ειδών. Μία από τις πιο χαρακτηριστικές από αυτές, που προκαλούν αποφυγή σε ζώα και θαυμασμό ή προβληματισμό σε φυσιοδίφες και επιστήμονες, είναι και η περίφημη «Βατεσιανή μιμικρία» ή «Βατεσιανός μιμητισμός», (Batesian mimicry). Πρόκειται για την προσαρμογή αυτή κατά την οποία ένα ακίνδυνο είδος ή θήραμα για κάποιον θηρευτή μιμείται την μορφολογία και τα χρώματα ενός επικίνδυνου, τοξικού ή ακατάλληλου θηράματος, αυξάνοντας έτσι τις πιθανότητες επιβίωσής του. Ο «μιμητής» αντιγράφει απλά το «μοντέλο» χωρίς να ξοδευτεί για να αποκτήσει πιο περίπλοκους αμυντικούς μηχανισμούς. Μάλιστα η προσαρμογή μπορεί να αποδειχθεί μοιραία για το επικίνδυνο είδος-μοντέλο, καθώς αν το ακίνδυνο είδος-μιμητής αυξήσει τους αριθμούς του σε μία περιοχή, πλέον η μορφολογία και τα χρώματα που πρότερα φώναζαν «αποφυγή» στο μυαλό του θηρευτή πλέον σημαίνουν απλά «τροφή», καθώς δεν παθαίνει τίποτα τρώγοντας τον μιμητή. Για αυτό τον λόγο, όπου εμφανίζεται το φαινόμενο οι μιμητές είναι πάντα λιγότεροι από τα μοντέλα. Η λέξη «Βατεσιανός» προέρχεται από το επώνυμο του Άγγλου φυσιοδίφη Henry Walter Bates που πρώτος περιέγραψε, στα μέσα του 19ου αιώνα, την παραπάνω προσαρμογή μετά από παρατηρήσεις πάνω στις πεταλούδες του Αμαζονίου. Είναι ένα ιδιαίτερα διαδεδομένο φαινόμενο στα έντομα που εμφανίζεται λίγο πιο σπάνια και σε άλλα βασίλεια, όπως στους ιχθύες, στα αμφίβια, στα ερπετά, στα μαλάκια και στους μύκητες. Πρωταθλητές πάντως στην Βατεσιανή μιμικρία είναι τα λεπιδόπτερα (πεταλούδες) με εκατοντάδες παραδείγματα σε όλο τον πλανήτη. Μάλιστα κάποια είδη νυχτοπεταλούδων, ακίνδυνα για τις νυχτερίδες, έχουν φτάσει στο σημείο να μιμούνται τους προειδοποιητικούς ήχους που παράγουν άλλα είδη νυχτοπεταλούδων που δεν αποτελούν τροφή για τις πεταλούδες κάτι που ονομάζεται «Ακουστική μιμικρία» (Acoustic mimicry).

    Share on Facebook Share on Twitter Share on Google+
 


 

Τα Ψάρια της Ελλάδας

Ένας πλήρης οδηγός πεδίου για όλα τα είδη που ζουν στις ελληνικές θάλασσες με 450 εικονογραφήσεις και αναλυτικούς πίνακες.

περισσότερα...


Επιλεγμένο βίντεο

Ενημερωτικό δελτίο

Δώστε την ηλεκτρονική σας διεύθυνση (email) για να εγγραφείτε και να λαμβάνετε το ενημερωτικό μας δελτίο.